[hannguyen]

Ai giang đầu

Nguyên tác: Đỗ Phủ

樂府

杜甫
哀江頭

少陵野老吞生哭， 春日潛行曲江曲；
江頭宮殿鎖千門， 細柳新蒲為誰綠？
憶昔霓旌下南苑； 苑中景物生顏色。
昭陽殿裡第一人， 同輦隨君侍君側。
輦前才人帶弓箭， 白馬嚼齧黃金勒。
翻身向天仰射雲， 一箭正墜雙飛翼。
明眸皓齒今何在？ 血污遊魂歸不得。
清渭東流劍閣深， 去住彼此無消息。
人生有情淚沾臆， 江水江花豈終極？
黃昏胡騎塵滿城， 欲往城南望城北。

Ai giang đầu
***
Thiếu Lăng dã lão thôn sinh khốc
Xuân nhật tiềm hành Khúc Giang khúc
Giang đầu cung điện tỏa thiên môn
Tế liễu tân bồ vị thùy lục?
Ức tích nghê tinh há nam uyển
Uyển trung vạn vật sinh nhan sắc
Chiêu Dương điện lý đệ nhất nhân
Đồng liễn tùy quân tại quân trắc
Liễn tiền tài nhân đới cung tiễn
Bạch mã tước nghiệt hoàng kim lặc
Phiên thân hướng thiên ngưỡng xạ vân
Nhất tiếu chính trụy song phi dực
Minh mâu hạo xỉ kim hà tại?
Huyết ô du hồn quy bất đắc
Thanh Vị đông lưu, Kiếm Các thâm
Khứ trú bỉ thử vô tiêu tức
Nhân sinh hữu tình lệ triêm ức
Giang thủy giang hoa khởi chung cực
Hoàng hôn Hồ kỵ trần mãn thành
Dục vãng thành nam vọng thành bắc.
Đỗ Phủ

*******
Niềm Đau Bên Sông

***
Nén ngăn tiếng nấc nghẹn ngào
Ngày xuân một bóng lén vào Khúc Giang
Bên sông cửa khóa lầu vàng
Liễu vì ai vẫn mơ màng thắm tươi
Nhớ xưa cờ xí khắp nơi
Hoa viên rạng rỡ một trời thắm xinh
Người đâu sắc nước khuynh thành
Bên vua kề cận xe tình chứa chan
Dẫn đường cung kiếm nữ quan
Trên lưng ngựa bạch ngàm vàng đẹp thay
Xoay mình tên vút lên mây
Nữ quan cười mỉm, lìa bầy chim rơi
Mỹ nhân giờ đã xa rồi
Xác tiên vấy máu không nơi nương nhờ
Vị Giang, Kiêm Các hoang sơ
Kẻ đi, người ở đôi bờ cách ngăn
Nhạt nhòa mắt lệ tha nhân
Cỏ hoa ủ rũ, nước nguồn lặng trôi
Ngựa Hồ tung bụi đầy trời
Về nam, bước bắc rối bời tâm can
***
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Ai vương tôn

Nguyên tác: Đỗ Phủ

樂府
杜甫
哀王孫

長安城頭頭白烏， 夜飛延秋門上呼；
又向人家啄大屋， 屋底達官走避胡。
金鞭斷折九馬死， 骨肉不待同馳驅。
腰下寶玦青珊瑚， 問之不肯道姓名，
但道困苦乞為奴。
已經百日竄荊棘， 身上無有完肌膚。
高帝子孫盡隆準， 龍種自與常人殊。
豺狼在邑龍在野， 王孫善保千金軀。
不敢長語臨交衢， 且為王孫立斯須。
昨夜東風吹血腥， 東來橐駝滿舊都。
朔方健兒好身手， 昔何勇銳今何愚？
竊聞天子已傳位， 聖德北服南單于。
花門剺面請雪恥， 慎勿出口他人狙。
哀哉王孫慎勿疏， 五陵佳氣無時無。

Ai vương tôn

Trường An thành đầu đầu bạch ô
Dạ phi Diên Thu môn thượng hô
Hựu hướng nhân gia trác đại ốc
Ốc để đạt quan tẩu tị Hồ
Kim tiên đoạn chiết cửu mã tử
Cốt nhục bất đắc đồng trì khu
Yêu hạ bảo quyết thanh san hô
Khả liên vương tôn khấp lộ ngung
Vấn chi bất khẳng đạo tính danh
Đãn đạo cùng khổ khất vi nô
Dĩ kinh bách nhật thoán kinh cức
Thân thượng vô hữu hoàn cơ phu
Cao Đế tử tôn tẫn long chuyết
Long chủng tự dữ thường nhân thù
Sài lang tại ấp long tại dã
Vương tôn thiện bảo thiên kim khu
Bất cảm trường ngữ lâm giao cù
Thả vị vương tôn lập tư tu
Tạc dạ đông phong xuy huyết tinh
Đông lai thác đà mãn cựu đô
Sóc phương kiện nhi hảo thân thủ,
Tích hà dũng nhuệ kim hà ngu!
Thiết văn thiên tử dĩ truyền vị,
Thánh đức bắc phục Nam Thiền Vu.
Hoa Môn ly diện thỉnh tuyết sỉ,
Thận vật xuất khẩu tha nhân thư.
Ai tai vương tôn thận vật sơ,
Ngũ Lăng giai khí vô thời vô.
Đỗ Phủ


Nỗi Xa Xót Vương Tôn

Nơi Trường An loài qụa đen đầu trắng
Lúc trời đêm kêu loạn cửa Diên Thu
Lại mổ hư những mái nóc dinh cơ
Mà quan tướng sợ Hồ đều lánh cả
Chín ngựa chết, roi vàng giờ tơi tả
Ngay người thân cũng chẳng được theo cùng
Chuỗi ngọc châu cài dấu ở bên lưng
Thê thảm quá mắt vương tôn đẫm lệ
Ai gạn hỏi, mím môi dìm thân thế
Xin làm tôi cho qua cảnh khốn cùng
Bao ngày rồi giữa gai góc hãi hùng
Da rách nát chẳng chỗ nào lành lặn
Dòng Cao Đế tướng mũi cao đầy đặn
Cốt cao sang nên khác vẻ thường tình
Tránh sói lang, rồng khổ lụy, điêu linh
Giữa nguy khốn thân nghìn vàng khó giữ
Chuyện dông dài chỉ ít lành nhiều dữ
Thương vương tôn nên nán lại chút thôi
Gió đêm qua sặc mùi máu tanh hôi
Kinh đô cũ lạc đà đầy đường phố
Đám quân Bắc thường can trường, giỏi võ
Giữa trận tiền lại nhút nhát quá tồi
Nghe đồn rằng Thiên tử đã truyền ngôi
Nam Thiền đã nhìn Hán Quang bái phục
Đám Hoa Môn rạch mặt thề rửa nhục
Ráng giữ gìn đừng để lộ hành tung
Xin vương tôn hãy cẩn trọng vô cùng
Vượng khí vẫn trời Ngũ Lăng phảng phất

NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

恩賜麗正殿書院賜宴應得林字

張說

東壁圖書府　
西園翰墨林　
誦詩聞國政　
講易見天心
位竊和羹重　
恩叨醉醴深　
載歌春興曲　
情竭為知音

ân tứ lệ chính điện thư viện tứ yến ứng đắc lâm tự

Trương Thuyết

Đông Bích đồ thư phủ
Tây viên hàn mặc lâm
Tụng Thi, văn quốc chính
Giảng Dịch, kiến thiên tâm
Vị thiết hoà canh trọng
Ân thao tuý lễ thâm
Tài ca xuân hứng khúc
Tình kiệt vị tri âm


Cảm Ơn Vua Được Làm Ở Thư Viện Điện Lệ Chính, Cho Dự Tiệc, nhân Làm Thơ Gieo Vần Lâm

Sách kho Đông Bích chứa đầy
Ngày ngày học giả vườn Tây tụ về
Việc triều chính luận Kinh Thi
Bàn kinh Dịch kiếm hướng đi đạo trời
Tài cao được trọng hơn người
Rượu vua ban đãi khắp nơi ngập tràn
Nghêu ngao Xuân hứng ca vang
Dốc tình tặng tấm lòng vàng tri âm

NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Bả tửu vấn nguyệt

Nguyên tác: Lý Bạch

把酒問月

李白

　
青天有月來幾時，我今停杯一問之。
人攀明月不可得，月行卻與人相隨。
皎如飛鏡臨丹闕，綠煙滅盡清輝發。
但見宵從海上來，寧知曉向雲間沒。
白兔搗藥秋復春，嫦娥孤棲與誰鄰。
今人不見古時月，今月曾經照古人。
古人今人若流水，共看明月皆如此。
唯願當歌對酒時，月光常照金樽裡

Bả tửu vấn nguyệt

Lý Bạch

Thanh thiên hữu nguyệt lai kỷ thì ,
Ngã kim đình bôi nhất vấn chi!
Nhân phan minh nguyệt bất khả đắc,
Nguyệt hành khước dữ nhân tương tuỳ.
Kiểu như phi kính lâm đan khuyết,
Lục yên diệt tận thanh huy phát
Đãn kiến tiêu tòng hải thượng lai,
Ninh tri hiểu hướng vân gian một.
Bạch thố đảo dược thu phục xuân,
Thường nga cô thê dữ thuỳ lân.
Kim nhân bất kiến cổ thì nguyệt,
Kim nguyệt tằng kinh chiếu cổ nhân.
Cổ nhân kim nhân nhược lưu thuỷ,
Cộng khan minh nguyệt giai như thử.
Duy nguyện đương ca đối tửu thì,
Nguyệt quang thường chiếu kim tôn lý.



Nâng Chén Hỏi Trăng

Này trăng, ta hỏi trăng nghe
Trên trời một bóng đi về lâu chưa ?
Ta nào tới được trăng mơ
Mà trăng mãi vẫn đón đưa quanh người
Cửa son ánh toả rạng ngời
Khói xanh vừa biến, lả lơi ánh vàng
Biết trăng từ biển trôi ngang
Khi vừng dương tơí vội vàng ra đi
Tháng ngày bóng thỏ ê chề
Hằng Nga vàng võ đêm khuya một mình
Ta,
trần gian . . .
chẳng vô tình
Nhưng sao thấy được bóng hình trăng xưa
Biết từ thiên cổ đến giờ
Trăng vàng đã mãi say sưa cùng người
Nhân gian tựa nước trôi xuôi
Ngày qua tháng lại dưới trời cùng trăng
Ca, say giữa cuộc mơ màng
Trăng ơi !
mãi chiếu chén vàng dùm ta
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

北征

杜甫

皇帝二载秋，
闰八月初吉。
杜子将北征，
苍茫问家室。
维时遭艰虞，
朝野少暇日。
顾惭恩私被，
诏许归蓬荜。
拜辞诣阙下，
怵惕久未出。
虽乏谏诤姿，
恐君有遗失。
君诚中兴主，
经纬固密勿。
东胡反未已，
臣甫愤所切。
挥涕恋行在，
道途犹恍惚。
乾坤含疮痍，
忧虞何时毕！
靡靡逾阡陌，
人烟眇萧瑟。
所遇多被伤，
呻吟更流血。
回首凤翔县，
旌旗晚明灭。
前登寒山重，
屡得饮马窟。
邠郊入地底，
泾水中荡潏。
猛虎立我前，
苍崖吼时裂。
菊垂今秋花，
石戴古车辙。
青云动高兴，
幽事亦可悦。
山果多琐细，
罗生杂橡栗。
或红如丹砂，
或黑如点漆。
雨露之所濡，
甘苦齐结实。
缅思桃源内，
益叹身世拙。
坡陀望鄜畤，
岩谷互出没。
我行已水滨，
我仆犹木末。
鸱鸟鸣黄桑，
野鼠拱乱穴。
夜深经战场，
寒月照白骨。
潼关百万师，
往者散何卒？
遂令半秦民，
残害为异物。
况我堕胡尘，
及归尽华发。
经年至茅屋，
妻子衣百结。
恸哭松声回，
悲泉共幽咽。
平生所娇儿，
颜色白胜雪。
见爷背面啼，
垢腻脚不袜。
床前两小女，
补绽才过膝。
海图坼波涛，
旧绣移曲折。
天吴及紫凤，
颠倒在裋褐。
老夫情怀恶，
呕泄卧数日。
那无囊中帛，
救汝寒凛栗。
粉黛亦解包，
衾裯稍罗列。
瘦妻面复光，
痴女头自栉。
学母无不为，
晓妆随手抹。
移时施朱铅，
狼藉画眉阔。
生还对童稚，
似欲忘饥渴。
问事竞挽鬚，
谁能即嗔喝？
翻思在贼愁，
甘受杂乱聒。
新归且慰意，
生理焉得说！
至尊尚蒙尘，
几日休练卒？
仰观天色改，
坐觉妖氛豁。
阴风西北来，
惨澹随回纥。
其王愿助顺，
其俗善驰突。
送兵五千人，
驱马一万匹。
此辈少为贵，
四方服勇决。
所用皆鹰腾，
破敌过箭疾。
圣心颇虚伫，
时议气欲夺。
伊洛指掌收，
西京不足拔。
官军请深入，
蓄锐伺俱发。
此举开青徐，
旋瞻略恒碣。
昊天积霜露，
正气有肃杀。
祸转亡胡岁，
势成擒胡月。
胡命其能久，
皇纲未宜绝。
忆昨狼狈初，
事与古先别。
奸臣竟菹醢，
同恶随荡析。
不闻夏殷衰，
中自诛褒妲。
周汉获再兴，
宣光果明哲。
桓桓陈将军，
仗钺奋忠烈。
微尔人尽非，
于今国犹活。
凄凉大同殿，
寂寞白兽闼。
都人望翠华，
佳气向金阙。
园陵固有神，
扫洒数不缺。
煌煌太宗业，
树立甚宏达

Bắc chinh

Hoàng đế nhị tải thu.
Nhuận bát nguyệt sơ cát.
Đỗ tử tương bắc chinh,
Thương mang vấn gia thất.
Duy chỉ tao gian ngu,
Triều dã thiểu hạ nhật.
Cố tâm ân tư bị,
Chiếu hứa quy bồng tất.
Bái từ giai khuyết hạ,
Truật dịch cửu vi xuất.
Tuy phạp gián tránh tư,
Khủng quân hữu di thất.
Quân thành trung hưng chủ,
Kinh vĩ cố mật vật.
Đông Hồ phản vị dĩ,
Thần Phủ phẫn sở thiết.
Huy thế luyến hành tại,
Đao hồ do hoảng hốt.
Càn khôn hàm sang di,
Ưu ngu hà thì tất ?
Mĩ mĩ du thiên mạch,
Nhân yên diễu tiêu sắt.
Sở ngộ đa bi thương,
Thân ngâm cảnh lưu huyết.
Hồi thủ Phụng Tường huyện,
Tinh kỳ vãn minh diệt.
Tiền đăng hàn sơn trùng,
Lũ đắc ấm mã quật.
Phần giao nhập địa để,
Kinh thủy trung đãng duật.
Mãnh hổ lập ngã tiền,
Thương nhai hồng thì liệt.
Cúc thủy kim thu hoa,
Thạch đái cổ xa triệt.
Thanh vận động cao hứng,
U sự diệc khả duyệt.
Sơn quả đa tỏa tế,
La sinh tạp tượng lật.
Hoặc hồng như đan sa,
Hoặc hắc như điểm tất.
Vũ lộ chi sở nhu,
Cam khổ tề kết thực.
Miến tư đào nguyên nội.
ích thán thân thế chuyết !
Pha đà vọng Phu trĩ,
Nham cốc hỗ xuất một.
Ngã hành dĩ thủy tân,
Ngã bộc do mộc mạt.
Chi điểu minh hoàng tang,
Dã thủ củng loạn huyệt.
Dạ thâm kinh chiến trường,
Hàn nguyệt chiếu bạch cốt.
Đồng Quan bách vạn sư,
Vãng giả tán hà thốt ?
Toại linh bán Tần dân,
Tàn hại vi dị vật.
Huống ngã trụy Hồ trần,
Cập quy tận hoa phát.
Kinh niên chí mao ốc,
Thê tử y bách kết.
Đồng khốc tùng thanh hồi,
Bi tuyền cộng u yết.
Bình sinh sở kiêu nhi,
Nhan sắc bạch thắng tuyết.
Kiến gia bồi diện đề,
Cấu nhị cước bất miệt.
Sàng tiền lưỡng tiểu nữ,
Bổ đỉnh tài quá tất.
Hải đồ chiết ba đào,
Cựu tú di khúc chiết.
Thiên ngô cập tử phụng,
Điên đảo tại đoản hạt.
Lão phu tình hoài ác,
ẩu tiết ngọa sổ nhật.
Ná vô nang trung bạch,
Cứu nhữ hàn lẫm lật.
Phấn đại diệc giải bao,
Khâm trù sảo la liệt.
Sầu thê diện phục quang,
Si nữ đầu tự trất.
Học mẫu vô bất vi,
Hiểu trang tùy thủ mạt.
Di thì thi chu duyên,
Lang tạ họa mi khoát.
Sinh hoàn đối đồng trĩ,
Tự dục vong cơ khát.
Vấn sự cạnh vãn tu,
Thùy năng tức sân hát ?
Phiên tư tại tặc sầu,
Cam thụ tạp loạn quát.
Tân quy thả úy ý,
Sinh lý yên đắc thuyết !
Chi tôn thượng mông trần,
Kỷ nhật hưu luyện tốt.
Ngưỡng quan thiên sắc cải,
Tọa giác yêu phân khoát.
Âm phong tây bắc lai,
Thảm đạm tùy Hồi Ngột.
Kỷ vương nguyện trợ thuận,
Kỷ tục thiện trì đột.
Tổng binh ngũ thiên nhân,
Khu mã nhất vạn thất.
Thử bối thiểu vi quý,
Tứ phương phục dũng quyết.
Sở dụng giai ưng đằng,
Phá địch quá tiễn tật.
Thánh tâm phả hư trữ,
Thì nghĩ khí dục đoạt.
Y Lạc chỉ chưởng thu,
Tây kinh bất túc bạt.
Quan quân thỉnh thâm nhập,
Sức nhuệ khả câu phát.
Thử cử khai Thanh Từ,
Tuyền chiếm lược Hằng Kiệt.
Hao thiên tích sương lô,
Chính khí hữu túc sát.
Họa chuyển vong Hồ tuế,
Thế thành cầm Hồ nguyệt.
Hồ mệnh kỳ năng cửu ?
Hoàng cương vị nghi tuyệt !
ức tích lang bối sơ,
Sư dữ cổ tiên biệt.
Gian thần cánh tư hải,
Đồng ác tùy đãng tích.
Bất văn Hạ Ân suy,
Trung tự tru Bao Đát ?
Chu Hán hoạch tái hưng,
Tuyên Quang quả minh triết.
Hoàn hoàn Trần tướng quân,
Trượng việt phấn trung liệt.
Vi nhĩ nhân tận phi,
U kim quốc do hoạt.
Thê lương Đại Đồng điện,
Tịch mịnh Bạch Thú thát.
Đô nhân vọng thúy hoa,
Giai khí hướng kim khuyết.
Viên lăng cố hữu thần,
Tảo soái số bất khuyết.
Hoàng hoàng Thái Tông nghiệp,
Thụ lập thậm hoằng đạt...
Đỗ Phủ
*****

Đi Miền Bắc

***
Muà thu năm thứ hai
Vua ngự trên ngai báu
Được lên miền Bắc xa
Nơi vợ con nương náu
*
Giữa gian khổ can qua
Khó khăn khăp mọi nhà
Riêng mình ân mưa móc
Vua cho về thăm nhà
*
Lậy tạ trước bệ rồng
Bước lui chẳng đành lòng
Thân bề tôi chưa vẹn
Đâu dám lời tôi trung
*
Vua là đấng con trời
Trị muôn dân tuyệt vời
Nhưng bọn Đông Hồ vẫn
Quấy nhiễu mãi không thôi
Khắp dân tình căm hận
Lời oán than ngất trời
*
Đành gạt lệ bước đi
Lòng vương vấn trăm bề
Đất trời nhiều ngang trai
Bao giờ hết nhiêu khê
*
Bước lầm lũi trên đồng
Bếp nhà ai khói vương
Người bị thương rên rỉ
Máu loang lổ trên đường
*
Quay đầu nhìn Phụng Tường
Bóng cờ giữa chiều buông
Núi trập trùng trước mặt
Nước vũng ngựa lỏng cương
*
Tới vùng trũng huyện Phần
Sông Kinh chẩy ầm ầm
Cọp lờn vờn trước mặt
Rống vang dội sơn lâm
*
Cúc rũ giữa mùa thu
Vết xe xưa rêu mờ
Lòng lâng lâng niềm hứng
Trời cao vút xanh lơ
*
Niềm vui giữa tịch liêu
Cây rừng trái thật nhiều
Dây leo xen quả dẻ
Đen lẫn đỏ son điều
*
Thấm mưa nắng thuận hoà
Ngọt đắng đều đơm hoa
Tâm vời nguồn đào cũ
Nghĩ mình thật vụng về
*
Gập ghềnh hướng châu Phu
Hang ẩn hiện lờ mờ
Tới ven bờ sông vắng
Vừng dương hãy còn kia
*
Cú trong ruộng dâu vàng
Chuột đùa giỡn trước hang
Đêm đi qua chiến địa
Trăng chiếu xương ngổn ngang
*
Trăm vạn quân Ải Đồng
Bỗng một thoáng bại vong
Khiến dân Tần một nửa
Thành ma thật não nùng
Thân ta bụi Hồ bám
Trở về tóc pha sương
*
Nơi mái tranh bước về
Nhìn vợ con thảm thê
Áo quần vá trăm mảnh
Cảnh bèo nheo não nề
*
Âm buồn tiếng suối reo
Thằng con xưa cưng chiều
Mặt xanh xao nhợt nhạt
Quay mặt chả thèm theo
Chân không đầy cáu ghét
Bên chiếc giường vẹo xiêu
Hai đứa con gái đứng
Áo cũn cỡn tiêu điều
*
Vợ, aó cũ biển thêu
Làn sóng đã gẫy nhiều
Nét dọc ngang xô lệch
Thiên ngô, phượng bèo nheo
Trong áo manh mỏng ngắn
Nhìn đau xót trăm chiều
*
Dù trong người chẳng yên
Bị tả mấy hôm liền
Cũng mở bao tặng lụa
Bớt nỗi lạnh triền miên
*
Son phấn bọc trong khăn
Mở ra bầy đầy chăn
Nét sầu nàng tan biến
Con chải đầu lăng xăng
*
Bắt chước mẹ điểm trang
Phấn son bôi lổ loang
Thỉnh thoảng chấm thoa sáp
Chân mày vẽ bệt ngang
*
Được gần gũi con thơ
Quên đói khát xác xơ
Trẻ kéo râu đùa giỡn
Đâu lỡ mắng con khờ
*
Sầu chinh chiến ngổn ngang
Con dại phá chẳng màng
Cùng vui ngày hội ngộ
Việc sinh kế bỏ sang
*
Thương Thiên Tử lao đao
Luyện quân bỏ được nào
Nhìn trời mây tang hải
Khí yêu quái dâng cao
*
Gió lạnh tây bắc qua
Hồi Ngột giúp quân nhà
Cùng quân mình liền cánh
Binh họ giỏi xông pha
*
Chỉ khoảng năm ngàn quân
Đoàn ngựa gấp hai lần
Binh ít nhưng tinh nhuệ
Họ kiên quyết bền gan
*
Quân tiến vụt như chim
Phá giặc nhanh hơn tên
Vua hết lòng tin cậy
Mặc dư luận đang lên
*
Trở tay đã thu Y
Tây Kinh đâu nề gì
Quan quân thêm hừng chí
Muốn cùng tiến một khi
*
Trận mở lối Thanh Từ
Hằng Kiệt chiếm êm ru
Trời móc sương trong sáng
Chính khí lấn bóng mờ
*
Họa hết lúc tàn Hồ
Thế vững lại như xưa
Khí Hồ sao tồn được
Trước kỷ cương nhà vua
*
Lúc thời buổi rối ren
Việc khác xưa nào quen
Bọn gian thần đền tội
Lũ đồng lõa cũng tan
*
Chuyện Hạ Ân nguy nan
Bọn Bao Đát tự tan
Chu Hán lên dựng nghiệp
Bậc tài có Tuyên Quang
*
Tướng Trần đấng anh hùng
Ngọn giáo bừng khí trung
Thiên hạ được bao kẻ
Giang sơn còn nhờ ông
*
Điện Đại Đồng hoang liêu
Cửa Bạch Thủ quạnh hiu
Khắp hoàng thành ngóng đợi
Vua về tiếng quân reo
*
Khu vườn lăng thiêng liêng
Vẫn quét dọn thường xuyên
Nghiệp Thái Tông hùng vĩ
Công lớn rộng vô biên
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

白头吟

李白

锦水东北流，波荡双鸳鸯。雄巢汉宫� �，雌弄秦草芳。
宁同万死碎绮翼，不忍云间两分张。� �时阿娇正娇妒，
独坐长门愁日暮。但愿君恩顾妾深，� �惜黄金买词赋。
相如作赋得黄金，丈夫好新多异心。� �朝将聘茂陵女，
文君因赠白头吟。东流不作西归水，� �花辞条羞故林。
兔丝固无情，随风任倾倒。谁使女萝� �，而来强萦抱。
两草犹一心，人心不如草。莫卷龙须� �，从他生网丝。
且留琥珀枕，或有梦来时。覆水再收� �满杯，弃妾已
去难重回。古来得意不相负，只今惟� �青陵台。

Bạch đầu ngâm
***
Cẩm thủy đông băc lưu
Ba đãng song uyên ương
Hùng sào Hán cung thụ
Thư lộng Tần thảo phương
Ninh đồng vạn tử toái ỷ dực
Bất nhẫn vân gian lưỡng phân trương
Thử thời A Kiều chính kiều đồ
Độc toạ trường môn sầu nhật mộ
Đản nguyệt quân ân cố thiếp thâm
Khởi tích hoàng kim mãi từ phú
Tương Như tác phú đắc hoàng kim
Trượng phu hiếu tan đa dị tâm
Nhất triêu tương sinh Mậu Lăng nữ
Văn quân nhân tặng Bạch đầu ngâm
Đông lưu bất tác tây quy thuỷ
Lạc hoa từ điều tu cố lâm
Thố ti cố vô tình
Tuỳ phong nhiệm khuynh đảo
Thuỳ sử nữ la chi
Nhi lai cưỡng oanh bão
Lưỡng thảo do nhất tâm
Nhân tâm bất như thảo
Mạc quyển long tu tịch
Tòng tha sinh võng ty
Thả lưu hổ phách chẩm
Hoặc hữu mộng lai thì
Phúc thuỷ tái thu khởi mãn bôi
Khí thiếp dĩ khứ nan trùng hồi
Cổ lai đắc ý bất tương phụ
Chỉ kim duy kiến Thanh Lăng đài...

*******

Dòng Cẩm Thủy chảy về miền đông bắc
Cặp uyên ương theo sóng vỗ dạt sô
Chú trống kìa . . . nơi cung Hán nhởn nhơ
Đất Tần đấy. . . mái vui mùi thơm cỏ
Dù phải chết vẫn bên nhau không bỏ
Chẳng đành lòng ly biệt giữa trời mây
Gương A Kiều cơn ghen thuở nào đây
Rồi tàn tạ nơi Trường Môn hiu hắt
Chỉ mong được đấng quân vương để mắt
Từ phú nào đâu nuối tiếc bạc vàng
Xưa Tương Như làm phú được giầu sang
Nên danh phận mưu thay lòng đổi dạ
Gái Mâu Lăng tính ngày đêm chung chạ
Khiến Văn Quân tặng bài phú Bạch Đầu
Đông hoặc tây, nước chảy một dòng sâu
Hoa rơi rụng thẹn cùng rừng núi cũ
Như thô ti theo gió đùa nghiêng ngả
Cành nữ la vẫn ngày tháng quấn quanh
Loài dây leo cũng còn vẹn ý tình
Sao nhân thế lại không bằng cây cỏ
Đừng cuốn lại. . . chiếu long tu để đó
Hãy mặc cho những tơ nhện giăng đầy
Cứ để yên gối hổ phách chớ thay
Biết đâu đó đêm ru ta tình mộng
Nước đã đỗ hốt vào sao đầy cóng
Chia lìa rồi xum họp phải dễ đâu
Trên đời này đắc ý chẳng phụ nhau
Qua ngày tháng đài Thanh Lăng còn đấy

NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

七言古詩
岑參
白雪歌送武判官歸京

北風捲地白草折， 胡天八月即飛雪；
忽如一夜春風來， 千樹萬樹梨花開。
散入珠簾濕羅幕， 狐裘不煖錦衾薄。
將軍角弓不得控， 都護鐵衣冷猶著。
瀚海闌干百丈冰， 愁雲黲淡萬里凝。
中軍置酒飲歸客， 胡琴琵琶與羌笛。
紛紛暮雪下轅門， 風掣紅旗凍不翻。
輪臺東門送君去， 去時雪滿天山路；
山迴路轉不見君， 雪上空留馬行處

Bạch tuyết ca tống Vũ Phán quan quy kinh

*
Bắc phong quyển địa bạch thảo chiết
Hồ thiên bát nguyệt tức phi tuyết
Hốt như nhất dạ xuân phong lai
Thiên thụ vạn thụ lê hoa khai
Tán nhập châu liêm thấp la mạc
Hồ cừu bất noãn cẩm khâm bạc
Tướng quân giác cung bất đắc khống
Đô hộ thiết y lãnh do trước
Hãn hải lan can bách trượng băng
Sầu vân ảm đạm vạn lý ngưng
Trung tâm trí tửu ẩm quy khách
Hồ cầm tỳ bà dữ Khương địch
Phân phân mộ tuyết hạ viên môn
Phong chế hồng kỳ đống bất phiên
Luân đài đông môn tống quân khứ
Khứ thời tuyết mãn Thiên Sơn lộ
Sơn hồi lộ chuyển bất kiến quân
Tuyết thượng không lưu mã hành xứ
Sầm Tham
*
Bài hát Tuyết Trắng đưa Vũ Phán quan về kinh

Cỏ tàn tạ giữa heo may
Xứ Hồ tháng tám tuyết bay ngập trời
Gió Xuân chỉ một đêm thôi
Ngàn hoa lê nở khắp nơi lan tràn
Hoa bay bám ướt rèm màn
Áo cừu, chăn gấm chẳng làm ấm thân
Giương cung thiếu sức, soãi gân
Giáp y lạnh toát vẫn quanh thân mình
Ven bờ băng đá mông mênh
Mây mù ảm đạm xây thành trời xa
Tiệc chia tay đãi khách về
Tì bà, Khương sáo, tỉ tê đàn Hồ
Tuyết rơi
chiều xuống lờ mờ
Cờ hồng đóng đá cứng đơ lạnh lùng
Luân Đài đưa tiễn bước ông
Thiên Sơn băng giá, khắp vùng tuyết sa
Đường quanh co nhận chẳng ra
Mờ mờ dấu ngựa bước qua lu dần
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

百憂集行
杜甫

憶年十五心尚孩
健如黃犢走復來
庭前八月梨棗熟
一日上樹能千回
即今倏忽已五十
坐臥只多少行立
強將笑語供主人
悲見生涯百憂集
入門依舊四壁空
老妻睹我顏色同
痴兒未知父子禮
叫怒索飯啼門東

Bách ưu tập hành
***
Ức niên thập ngũ tâm thượng hài
Kiện như hoàng độc tẩu phục lai
Đình tiền bát nguyệt lê tảo thục
Nhất nhật thượng thụ năng thiên hồi.
Tức kim thúc hốt dĩ ngũ thập
Tọa ngọa chỉ đa, thiểu hành lập
Cưỡng tương tiếu ngữ cung chủ nhân
Bi kiến sinh nhai bách ưu tập.
Nhập môn y cựu tứ bích không
Lão thê đổ ngã nhan sắc đồng
Si nhi vị tri phụ tử lễ
Khiếu nộ sách phạn đề môn đông.
Đỗ Phủ


*******

Trăm Nỗi Lo Dồn

***
Nhớ cái thuở thân trai đang độ lớn
Như bê con suốt ngày chạy lăng xăng
Trời tháng tám trước sân lê táo chin
Trèo lên cây ngày dễ cả nghìn lần
…
Thấm thoắt đó mà giờ năm mươi tuổi
Biếng đứng đi, thân chỉ muốn nằm, ngồi
Phải gượng gạo nói cười chiều lòng chủ *
Trăm điều lo thật rầu rĩ khôn nguôi
…
Nhà sau trước bốn vách không, trống rỗng
Nét u sầu chồng vợ đứng nhìn nhau
Con còn dại nào hay điều nghiệt ngã
Khóc đòi ăn nơi cửa nghĩ thêm rầu

NguyễnTâmHàn

* Ý chỉ chủ nhà

[hannguyen]

Bản kiều lộ

Nguyên tác: Bạch Cư Dị

板橋路
白居易


梁苑城西二十里，
一渠春水柳千條。
若為此路今重過，
十五年前舊板橋。
曾共玉顏橋上別，
不知消息到今朝。


Bản kiều lộ

Lương uyển thành tây nhị thập lý ,
Nhất cừ xuân thủy liễu thiên điều.
Nhược vi thử lộ kim trùng quá,
Thập ngũ niên tiền cựu bản kiều.
Tằng cộng ngọc nhan kiều thượng biệt,
Bất tri tiêu tức đáo kim triêu.
Bạch Cư Dị

Đường cầu ván

Ngoài hai mươi dặm Vườn Lương
Suối Xuân róc rách liễu vương tơ sầu
Giờ ngang lối cũ lòng đau
Mười lăm năm trước trên cầu cùng ai
Phút chia tay luống ngậm ngùi
Người xưa biền biệt phương trời nào đâu

NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Bành Nha hành

Ức tích tỵ tặc sơ
Bắc tẩu kinh hiểm gian
Dạ thâm Bành Nha đạo
Nguyệt chiếu Bạch Thủy sơn
Tận thất cửu đồ bộ
Phùng nhân đa hậu nhan
Sâm si cốc điểu ngâm
Bất kiến du tử hoàn
Si nữ cơ giảo ngã
Đề úy hổ lang văn
Hoài trung yểm kỳ khẩu
Phản trắc thanh dũ sân
Tiểu nhi cưỡng giải sự
Cố sách khổ lý xan
Nhất tuần bán lôi vũ
Nê nính tương khiên phan
Ký vô ngự vũ bị
Kính hoạt y hựu hàn
Hữu thì kinh khế khoát
Cánh nhật sổ lý gian
Dã quả sung hầu lương
Ty chi thành ốc duyên
Tảo hành thạch thượng thủy
Mộ túc thiên biên yên
Thiểu lưu Đồng Gia oa
Dục xuất Lô Tử quan
Cố nhân hữu Tôn tể
Cao nghĩa bạc đằng vân
Diên khách dĩ huân hắc
Trương đăng khải trùng môn
Noãn thang trạc ngã túc
Tiễn chỉ chiêu ngã hồn
Tòng thử xuất thê noa
Tương thị thế lan can
Chúng xồ lạn mạn thụy
Hoán khởi triêm bàn tôn
Thệ tương dữ phu tử
Vĩnh kết vi đệ côn
Toại không sở hạ đường
An cư phụng ngã hoan
Thùy khẳng gian nan tế
Khoát đạt lộ tâm can?
Biệt lai tuế nguyệt chu
Hồ kiệt nhưng cấu hoạn
Hà đương hữu xí linh
Phi khứ trụy nhĩ tiền.
Đỗ Phủ

Bài Hành Bành Nha



Nhớ khi thời tránh giặc
Nơi miền bắc hiểm nghèo
Bành Nha đêm khuya khoắt
Trăng Bạch thủy hắt hiu
…..
Bao ngày dài lếch thếch
Gặp người qua ngượng ngùng
Trong hang chim kêu loạn
Đi xa người vẫn trông
………
Con đói nhè mình cắn
Mím môi chẳng dám la
Sợ hùm beo nghe tiếng
Bụng ép miệng con thơ
…………
Con nhỏ càng gào thét
Anh nó hiểu biêt hơn
Chỉ xin dù mận đắng
Để được ăn thay cơm
………
Sấm chớp mưa ròng rã
Dắt nhau giữa bùn lầy
Áo che mưa chẳng có
Đường trơn, lạnh thảm thay
………….
Ngày đi được vài dặm
Quả rừng ăn đỡ lòng
Lấy lá che mưa nắng
Sớm lội, tối nằm sương
………..
Ghé Đồng Gia ít bữa
Đường Lô Tử còn xa
Gặp ông Tôn quen biết
Người giầu lòng vị tha
………

Mời vào giữa đêm tối
Cửa mở đèn giong cao
Đãi rửa chân nước ấm
Giấy hú vía lao xao
……….
Vợ con cùng giới thiệu
Nhìn nhau lệ tuôn trào
Trẻ mệt ngủ lây lất
Gọi dậy chén cơm trao
…………
Từ đấy ta với bác
Đã kết nghĩa đệ huynh
Phòng khách được dọn dẹp
Cho ỡ trọn nghĩa tình
………
Giữa gian nan trần thế
Kiếm đâu lượng hải hà
Giờ tròn năm xa cách
Vì Hồ vẫn can qua
……..
Mơ phải chi mọc cánh
Bay tới viếng Tôn ca

NguyễnTâmHàn