[hannguyen]

兵車行

車轔轔
馬蕭蕭
行人弓箭各在腰
耶孃妻子走相送
塵埃不見咸陽橋
牽衣頓足攔道哭
哭聲直上干雲霄
道旁過者問行人
行人但云點行頻
或從十五北防河
便至四十西營田
去時里正與裹頭
歸來頭白還戍邊
邊亭流血成海水
武皇開邊意未已
君不聞
漢家山東二百州
千村萬落生荊杞
縱有健婦把鋤犁
禾生隴畝無東西
況復秦兵耐苦戰
被驅不異犬與雞
長者雖有問
役夫敢申恨
且如今年冬
未休關西卒
縣官急索租
租稅從何出
信知生男惡
反是生女好
生女猶得嫁比鄰
生男埋沒隨百草
君不見
青海頭
古來白骨無人收
新鬼煩冤舊鬼哭
天陰雨濕聲啾啾

Binh xa hành

Xa lân lân,
Mã tiêu tiêu,
Hành nhân cung tiễn các tại yêu.
Gia nương thê tử tẩu tương tống,
Trần ai bất kiến Hàm Dương kiều.
Khiên y đốn túc lạn đạo khốc,
Khốc thanh trực thướng can vân tiêu.
Đạo bàng quá giả vấn hành nhân,
Hành nhân đãn vân : điểm hành tần.
Hoặc tòng thập ngũ bắc phòng Hà,
Tiện chí tứ thập tây doanh điền.
Khứ thời lý chánh dữ khỏa đầu,
Qui lai đầu bạch hoàn thú biên.
Biên đình lưu huyết thành hải thuỷ,
Vũ Hoàng khai biên ý vị dĩ.
Quân bất văn : Hán gia sơn đông nhị bách châu,
Thiên thôn vạn lạc sinh kinh kỷ ?
Túng hữu kiện phụ bả sừ lê,
Hoà sinh lũng mẫu vô đông tê.
Huống phục Tần binh nại khổ chiến,
Bị khu bất dị khuyển dữ kê !
Trưởng giả tuy hữu vấn,
Dịch phu cảm thân hận !
Thả như kim niên đông,
Vị hưu Quan Tây tốt.
Huyện quan cấp sách tô,
Tô thuế tòng hà xuất ?
Tín tri sinh nam ác,
Phản thị sinh nữ hảo.
Sinh nữ do đắc giá tị lân,
Sinh nam mai một tùy bách thảo.
Quân bất kiến Thanh Hải đầu,
Cổ lai bạch cốt vô nhân thu ?
Tân quỷ phiền oan, cựu quỷ khốc,
Thiên âm vũ thấp, thanh thu thu.

BINH XA HÀNH

Ngựa hí lộng, xe sầm sập tiến
Kẻ ra đi cung kiếm đeo lưng
Người theo tiễn bước trập trùng
Cầu Hàm Dương giữa bụi tung mịt mờ
Tay níu kéo, miệng oà khóc thảm
Giọng bi ai thăm thẳm đỉnh trời
Khách ngang thăm hỏi đôi lời
Thưa rằng chinh chiến bắt người tòng quân
Trẻ mười lăm lãnh phần giữ nước
Tuổi bốn mươi lo việc khẩn điền
Khăn đầu cụ Lý quấn lên
Tóc phai về tới, lệnh liền lại đi
Máu biên ải thôi thì biển đỏ
Mở cõi bờ vua bỏ ý đâu
Thấy xưa, Hán cả trăm châu
Ngàn thôn xóm bỏ rặt mầu cỏ hoang
Dù nhi nữ kiếm đường cầy cuốc
Chắc gì đâu hưởng được hoa mầu
Vào Tần chinh chiến khổ đau
Bị xua nào có khác đâu chó gà
Khách quan hỏi cho ra lý lẽ
Tôi dám đâu cặn kẽ tỏ bầy
Nói chi, chỉ mới Đông này
Bắt quân đổ hướng Quan Tây từng đoàn
Lệnh sưu thuế đòi tràn bất kể
Lấy đâu ra của để nộp đây
Sinh trai thật lắm đắng cay
Có con là gái họa may đỡ phiền
Kiếm quanh quẩn xóm giềng gả bán
Còn hơn trai vùi mạng sa trường
Ngài hay, Thanh Hải biên cương
Cốt xương lính ngập sa trường khắp nơi
Oan hồn vất vưởng đầy trời
Tỉ tê tiếng khóc ….sập sùi mưa giăng

NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Bộ ngư dao

Thiên tử hiếu chinh chiến
Bách tính bất chủng tang
Thiên tử hiếu niên thiếu
Vô nhân tiến Phùng Đường
Thiên tử hiếu mĩ nữ
Phu phụ bất thành song.
Tào Nghiệp


Điệu Bắt Cá

*
Nhà vua mê cuộc can qua
Ruộng còn bỏ trống nữa là nương dâu
Vua mê tuổi bẻ sừng trâu
Không ai tiến cử thuốc mầu Phùng ông
Vợ người vua thích trong lòng
Thì dù tình nghĩa vợ chồng phải quên
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Ca vũ
*
Tần Trung tuế vãn mộ
Đại tuyết mãn Hoàng châu
Tuyết trung thoái triều giả
Chu tử tận công hầu
Quý hữu phong tuyết hứng
Phú vô cơ hàn ưu
Sở doanh duy đệ trạch
Sở vụ tại truy du
Chu môn xa mã khách
Hồng chúc ca vũ lâu
Hoan hàm xúc mật tọa
Túy noãn thoát trùng cừu
Thu quan vi chủ nhân
Đình úy cư thượng đầu
Nhật trung vi lạc ẩm
Dạ bán bất năng hưu
Khởi tri Văn Hương ngục
Trung hữu đống tử tù.
Bach Cư Dị
*****
Ca Múa

*
Năm vừa qua hết đất Tần Trung
Trời chốn kinh đô tuyết khắp vùng
Chầu dứt trên đường về lũ lượt
Áo mầu đỏ, tía giữa trời đông
*
Gió to, tuyết phủ có sao đâu
Đói rét nhằm chi đến kẻ giầu
Tiền bạc xây lầu đài dinh thự
Ăn chơi hoang phí cũng đua nhau
*
Cửa son đầy rẫy những ngựa xe
Đèn đuốc sáng chưng, rượu ê hề
Bên nhau sát cánh cùng ca múa
Vứt cởi áo cừu chẳng hề chi
*
Thu quan chủ tọa tiệc vui chơi
Đình Úy ghế trên chễm chệ ngồi
Tiệc đã bắt đầu từ trưa đấy
Nửa đêm khuya khoắt vẫn chưa thôi
*
Nào hay nơi ngục tối
Giam người chốn Văn Hương
Giữa trời giá lạnh đêm trường
Tù nhân chết cóng thảm thương ai hoài !
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

李頎

琴歌

主人有酒歡今夕， 請奏鳴琴廣陵客。
月照城頭烏半飛， 霜淒萬樹風入衣；
銅鑪華燭燭增輝， 初彈淥水後楚妃。
一聲已動物皆靜， 四座無言星欲稀。
清淮奉使千餘里， 敢告雲山從此始。

Cầm ca

Chủ nhân hữu tửu hoan kim tịch
Thỉnh tấu minh cầm Quảng Lăng khách
Nguyệt chiếu thành đầu điểu bán phi
Sương thê vạn thụ phong nhập y
Đồng lô hoa chúc chúc tăng huy
Sơ đàn Lục thủy hậu Sở phi
Nhất thanh dĩ động vật giai tĩnh
Tứ tọa vô ngôn tinh dục hy
Thanh Hoài phụng sứ thiên dư lý
Cảm cáo Vân Sơn tòng thử thủy.
Lý Kỳ

--Dịch Nghĩa--

Vị chủ nhân có rượu để vui thú đêm nay
Lại mời khách Quảng Lăng tấu khúc đàn
Ánh trăng chiếu đầu thành, bầy chim bay qua
Sương đọng trên vạn cành cây, gió thổi bay vào áo
Lò lửa bằng đồng tăng thêm ánh sáng cho ngọn nến hoa
Bắt đầu là điệu Lục thủy, sau chuyển sang Sở phi
Một tiếng đàn vừa vang lên, mọi vật đều yên tĩnh
Bốn bề khách khứa đều im lặng lắng nghe, ánh sao cũng thưa thớt dần
phụng sứ đến đất Hoài xa hơn nghìn dặm
Nên đành cáo từ để lên đường từ Vân Sơn.
*
Đêm còn dài
Rượu thơm nồng đầy hũ
Tiếng nhạc đàn khách Quảng Lăng luân vũ
Chim la đà
Trăng chênh chếch đầu thành
Cành lá đong đưa,
gió thoảng mong manh
Giọt sương rớt ngủ im trên áo
Lò lửa hồng thêm nến hoa mờ ảo
Lục thủy qua lại tiếp đến Sở phi
Đàn rung lên
Cảnh vât lịm đi
Khách chìm lắng…
Sao khuya dần thưa bớt
Tới Thanh Hoài …. ngàn dặm đường xa tắp
Đành ngậm ngùi …
bước từ giã Vân Sơn
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Cán sa nữ

*

Tiền đường giang bạn thị thuỳ gia,
Giang thượng nữ nhi toàn thắng hoa.
Ngô vương tại thì bất đắc xuất,
Kim nhật công nhiên lai cán sa.
Vương Xương Linh

***

Cô gái giặt lụa


*
Nét tiên soi bóng Tiền Đường
Hoa ven sông tủi sắc hương vì nàng
Vua chưa rời chốn điện vàng
Còn người giặt lụa mơ màng bến sông
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Vị Xuyên điền gia

Nguyên tác: Vương Duy

渭 川 田 家
王 維

斜 陽 照 墟 落
窮 巷 牛 羊 歸
野 老 念 牧 童
倚 杖 候 荊 扉
雉 雊 麥 苗 秀
蠶 眠 桑 葉 稀
田 夫 荷 鋤 立
相 見 語 依 依
即 此 羨 閒 逸
悵 然 吟 式 微

Vị Xuyên điền gia

Vương Duy

Tà dương chiếu khư lạc ,
Cùng hạng ngưu dương qui ,
Dã lão niệm mục đồng ,
Ỷ trượng hậu kinh phi .
Trĩ cấu mạch miêu tú ,
Tàm miên tang diệp hi ,
Điền phu hạ sừ chí ,
Tương kiến ngữ y y .
Tức thử tiễn nhàn dật ,
Trướng nhiên ngâm thức vi .

Cảnh Nhà Nông ở Vị Xuyên


*

Thôn làng nắng ngả chiều buông
Lối mòn mục súc về chuồng nghỉ ngơi
Lão nông đợi mục trông vời
Lom khom gậy đỡ đứng ngoài cổng tre
Chim kêu, đồng lúa xanh rì
Lá dâu thưa thớt, tằm mê ngủ rồi
Nông dân cầy cuốc trên vai
Gặp nhau ba truyện trong ngày làm vui
Yêu đời nhàn tản vậy thôi
Lâng lâng cao hứng hát bài Thức vi
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

戰城南

李白

去年戰，桑乾源﹔　　
今年戰，蔥河道。　　
洗兵條支海上波，　　
放馬天山雪中草。　　
萬裡長征戰，　　
三軍盡衰老。　　
　　
匈奴以殺戮為耕作，　　
古來唯見白骨黃沙田。　　
秦家筑城備胡處，　　
漢家還有烽火然。　　
　　
烽火然不息，　　
征戰無已時。　　
野戰格斗死，　　
　　
敗馬號鳴向天悲。　　
烏鳶啄人腸，　　
銜飛上挂枯樹枝。　　
士卒涂草莽，　　
將軍空爾為。　　
乃知兵者是凶器，　　
聖人不得已而用之。

Chiến thành nam
***
Khứ niên chiến, Tang Càn nguyên,
Kim niên chiến, Thông Hà đạo.
Tẩy binh Điều Chi hải thượng ba,
Phóng mã Thiên Sơn tuyết trung thảo.
Vạn lý trường chinh chiến,
Tam quân tận suy lão.
Hung nô dĩ sát lục vi canh tác ;
Cổ lai duy kiến bạch cốt hoàng sa điền.
Tần gia trúc thành bị Hồ Xứ,
Hán gia hoàn hữu phong hỏa nhiên.
Phong hỏa nhiên bất tức,
Chinh chiến vô dĩ thì.
Dã chiến cách đấu tử,
Bại mã hào minh hướng thiên bi.
Ô diên trác nhân trường,
Hàm phi thướng quải khô thụ chi.
Sĩ tốt đồ thảo mãng,
Tướng quân không nhĩ vi.
Nãi tri binh giả thị hung khí,
Thánh nhân bất đắc dĩ nhi dụng chi.
***
LýBạch

*****
Trên sông Tang mới năm qua máu đổ
Dòng sông Thông nay lại ngập xác người
Gươm Điều Chi vụt sóng gió ngoài khơi
Ngựa gậm cỏ nơi Thiên Sơn ngập tuyết
Chinh chiến tràn lan bao năm chưa hết
Nhìn ba quân đều gầy ốm già nua
Quân Hung Nô giết chóc thế cầy bừa
Từ thiên cổ vẫn cát vàng xương trắng
Hồ Xứ thành, Tần xây cao sừng sững
Cháy ngút trời quân Hán đốt còn kia
Lửa binh đao ngùn ngụt đến bao giờ
Cuộc binh biến kéo dài bao lâu nữa
Thây chồng chất nơi sa trường thối rữa
Ngựa ngẩn ngơ hí vang lộng vùng trời
Quạ đói mồi mặc tình rỉa ruột người
Tha vứt bỏ nơi cành khô tơi tả
Thây người nát bón gốc cây bờ cỏ
Cảnh điêu tàn tướng lãnh cũng bó tay
Chuyện binh đao là diều dở xưa nay
Bậc hiền đức ít khi nào dùng tới
***
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

兵車行

車轔轔
馬蕭蕭
行人弓箭各在腰
耶孃妻子走相送
塵埃不見咸陽橋
牽衣頓足攔道哭
哭聲直上干雲霄
道旁過者問行人
行人但云點行頻
或從十五北防河
便至四十西營田
去時里正與裹頭
歸來頭白還戍邊
邊亭流血成海水
武皇開邊意未已
君不聞
漢家山東二百州
千村萬落生荊杞
縱有健婦把鋤犁
禾生隴畝無東西
況復秦兵耐苦戰
被驅不異犬與雞
長者雖有問
役夫敢申恨
且如今年冬
未休關西卒
縣官急索租
租稅從何出
信知生男惡
反是生女好
生女猶得嫁比鄰
生男埋沒隨百草
君不見
青海頭
古來白骨無人收
新鬼煩冤舊鬼哭
天陰雨濕聲啾啾

Binh xa hành

Xa lân lân,
Mã tiêu tiêu,
Hành nhân cung tiễn các tại yêu.
Gia nương thê tử tẩu tương tống,
Trần ai bất kiến Hàm Dương kiều.
Khiên y đốn túc lạn đạo khốc,
Khốc thanh trực thướng can vân tiêu.
Đạo bàng quá giả vấn hành nhân,
Hành nhân đãn vân : điểm hành tần.
Hoặc tòng thập ngũ bắc phòng Hà,
Tiện chí tứ thập tây doanh điền.
Khứ thời lý chánh dữ khỏa đầu,
Qui lai đầu bạch hoàn thú biên.
Biên đình lưu huyết thành hải thuỷ,
Vũ Hoàng khai biên ý vị dĩ.
Quân bất văn : Hán gia sơn đông nhị bách châu,
Thiên thôn vạn lạc sinh kinh kỷ ?
Túng hữu kiện phụ bả sừ lê,
Hoà sinh lũng mẫu vô đông tê.
Huống phục Tần binh nại khổ chiến,
Bị khu bất dị khuyển dữ kê !
Trưởng giả tuy hữu vấn,
Dịch phu cảm thân hận !
Thả như kim niên đông,
Vị hưu Quan Tây tốt.
Huyện quan cấp sách tô,
Tô thuế tòng hà xuất ?
Tín tri sinh nam ác,
Phản thị sinh nữ hảo.
Sinh nữ do đắc giá tị lân,
Sinh nam mai một tùy bách thảo.
Quân bất kiến Thanh Hải đầu,
Cổ lai bạch cốt vô nhân thu ?
Tân quỷ phiền oan, cựu quỷ khốc,
Thiên âm vũ thấp, thanh thu thu.

BINH XA HÀNH

Ngựa hí lộng, xe sầm sập tiến
Kẻ ra đi cung kiếm đeo lưng
Người theo tiễn bước trập trùng
Cầu Hàm Dương giữa bụi tung mịt mờ
Tay níu kéo, miệng oà khóc thảm
Giọng bi ai thăm thẳm đỉnh trời
Khách ngang thăm hỏi đôi lời
Thưa rằng chinh chiến bắt người tòng quân
Trẻ mười lăm lãnh phần giữ nước
Tuổi bốn mươi lo việc khẩn điền
Khăn đầu cụ Lý quấn lên
Tóc phai về tới, lệnh liền lại đi
Máu biên ải thôi thì biển đỏ
Mở cõi bờ vua bỏ ý đâu
Thấy xưa, Hán cả trăm châu
Ngàn thôn xóm bỏ rặt mầu cỏ hoang
Dù nhi nữ kiếm đường cầy cuốc
Chắc gì đâu hưởng được hoa mầu
Vào Tần chinh chiến khổ đau
Bị xua nào có khác đâu chó gà
Khách quan hỏi cho ra lý lẽ
Tôi dám đâu cặn kẽ tỏ bầy
Nói chi, chỉ mới Đông này
Bắt quân đổ hướng Quan Tây từng đoàn
Lệnh sưu thuế đòi tràn bất kể
Lấy đâu ra của để nộp đây
Sinh trai thật lắm đắng cay
Có con là gái họa may đỡ phiền
Kiếm quanh quẩn xóm giềng gả bán
Còn hơn trai vùi mạng sa trường
Ngài hay, Thanh Hải biên cương
Cốt xương lính ngập sa trường khắp nơi
Oan hồn vất vưởng đầy trời
Tỉ tê tiếng khóc ….sập sùi mưa giăng

NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Bộ ngư dao

Thiên tử hiếu chinh chiến
Bách tính bất chủng tang
Thiên tử hiếu niên thiếu
Vô nhân tiến Phùng Đường
Thiên tử hiếu mĩ nữ
Phu phụ bất thành song.
Tào Nghiệp


Điệu Bắt Cá
*
Nhà vua mê cuộc can qua
Ruộng còn bỏ trống nữa là nương dâu
Vua mê tuổi bẻ sừng trâu
Không ai tiến cử thuốc mầu Phùng ông
Vợ người vua thích trong lòng
Thì dù tình nghĩa vợ chồng phải quên
*
NguyễnTâmHàn

[hannguyen]

Ca vũ
*
Tần Trung tuế vãn mộ
Đại tuyết mãn Hoàng châu
Tuyết trung thoái triều giả
Chu tử tận công hầu
Quý hữu phong tuyết hứng
Phú vô cơ hàn ưu
Sở doanh duy đệ trạch
Sở vụ tại truy du
Chu môn xa mã khách
Hồng chúc ca vũ lâu
Hoan hàm xúc mật tọa
Túy noãn thoát trùng cừu
Thu quan vi chủ nhân
Đình úy cư thượng đầu
Nhật trung vi lạc ẩm
Dạ bán bất năng hưu
Khởi tri Văn Hương ngục
Trung hữu đống tử tù.
Bach Cư Dị
*****
Ca Múa
*
Năm vừa qua hết đất Tần Trung
Trời chốn kinh đô tuyết khắp vùng
Chầu dứt trên đường về lũ lượt
Áo mầu đỏ, tía giữa trời đông
*
Gió to, tuyết phủ có sao đâu
Đói rét nhằm chi đến kẻ giầu
Tiền bạc xây lầu đài dinh thự
Ăn chơi hoang phí cũng đua nhau
*
Cửa son đầy rẫy những ngựa xe
Đèn đuốc sáng chưng, rượu ê hề
Bên nhau sát cánh cùng ca múa
Vứt cởi áo cừu chẳng hề chi
*
Thu quan chủ tọa tiệc vui chơi
Đình Úy ghế trên chễm chệ ngồi
Tiệc đã bắt đầu từ trưa đấy
Nửa đêm khuya khoắt vẫn chưa thôi
*
Nào hay nơi ngục tối
Giam người chốn Văn Hương
Giữa trời giá lạnh đêm trường
Tù nhân chết cóng thảm thương ai hoài !
*
NguyễnTâmHàn